Transformatie monument: Kerk Onderdendam

Transformatie Kerk Onderdendam

De gereformeerde kerk in Onderdendam is een prachtig voorbeeld van Amsterdamse School architectuur in Groninger stijl. Het uitgangspunt is om het monument volledig in haar waarde te laten, terug te restaureren waar het mogelijk is en kleine ingrepen te doen waar nodig. De aanbouw uit de tachtiger jaren (aan de linkerzijde van de kerk) wordt verwijderd en de zijgevel wordt weer teruggebracht in een hedendaags materiaal, omdat het metselwerk verdwenen is. Door het verwijderen van de aanbouw ontstaat er stedenbouwkundige transparantie naar het achtergelegen groene terrein. Deze transparantie is kenmerkend voor het lintdorp langs het Boterdiep.

Het voorste gedeelte van de kerkzaal wordt getransformeerd tot restaurant/foyer met een open tussenvloer zodat de ruimtelijkheid van de kerk behouden blijft. Een glazen wand grijpt precies aan ter plaatse van het spant. Vrijkomende kerkbanken in de stijl van de Amsterdamse school worden hergebruikt in de te realiseren Bed & Breakfast’s (B&B’s). De kap in de westvleugel boven het Amsterdamse School-museum (dat behouden blijft), wordt getransformeerd tot één grote ruimte, waarin de spanten weer zichtbaar worden. Ten behoeve van een B&B worden er sanitair en een keukentje geplaatst. De ontsluiting van dit kap-appartement vindt plaats middels een extern trappenhuis met loopbrug, tevens balkon, dat opgenomen is tussen enkele nieuwbouw B&B’s in de vorm van ‘tiny houses’. Deze tiny houses kunnen ook dienen als tijdelijke woning t.b.v. mensen die hun huis uit moeten vanwege aardbevingsschade. De nieuwbouw is gelegen tegen de achterkant van het perceel aan een klein watertje dat deel uitmaakt van een secundaire waterstructuur. Aan de overkant van dit water is een woonwijkje gebouwd in de veertiger jaren. De achtertuinen zijn voorzien van schuttingen, een onaantrekkelijk beeld. Daarom vormt het rijtje tiny houses een mooie stedenbouwkundige beëindiging van de prachtige binnentuin van de kerk. De architectuur van de nieuwbouw sluit aan op de robuuste baksteenarchitectuur. De zuidwesthoek en de noordoosthoek zijn vrij gehouden, zodat nog een blik op het watertje mogelijk is. Ook wordt er op deze manier beter aangesloten op het tuinhuis van de buren. Het spel van symmetrie en asymmetrie dat plaats vindt versterkt het stedenbouwkundig ensemble en sluit aan op de principes van de Amsterdamse school.  Op deze manier krijgt de kerk een nieuwe bestemming met behoud en versterking van bestaande kwaliteiten.

Colofon

Groningen, , 2017-2021
Transformatie, Utiliteit

opdracht
Herbestemmingsplan kerk Onderdendam t.b.v. een culturele ruimte, expositie- en tentoonstellingsruimte, brasserie, erfgoedlogies en een kerkruimte.

opdrachtgever
Stichting Oude Groninger Kerken

ontwerp
Marlies Rohmer

team
Edward O’Neal
Trang Phan

ontwerp – uitvoering
2017-2021

Verwachte oplevering
2021

 
 

Copyright Marlies Rohmer Architects & Urbanists